DOETINCHEM
 

Doetinchem (Nedersaksisch: Deutekem, maar meestal Dörkum) is een stad en gemeente aan de Oude IJssel, gelegen in de Achterhoek, in de Nederlandse provincie Gelderland. De gemeente telt 56.631 inwoners (1 augustus 2006, bron: CBS) en heeft een oppervlakte van 52,74 km2 (waarvan 1,50 km2 water). Daarmee is Doetinchem de meest dichtbevolkte gemeente van de Achterhoek. De bevolking is voor bijna de helft van protestantse signatuur en voor een vrijwel gelijk deel van katholieke afkomst.
Sinds 1 januari 2005 is de gemeente Wehl opgeheven en aan de gemeente Doetinchem toegevoegd. Ook werd het Zelhemse Broek bij de gemeente gevoegd.


D toren in Doetinchem

 

Andere woonkernen
 
Behalve de stad Doetinchem bestaat de gemeente Doetinchem uit de volgende kernen:
de dorpen:
Gaanderen
Wehl
Nieuw-Wehl
Wijnbergen
en de buurtschappen:
IJzevoorde
Langerak
Het Broek


Geschiedenis van Doetinchem
De oudste vermelding van Doetinchem dateert uit 838 als villa Duetinghem, een nederzetting met een kerk. In de periode na 838 ontstond de versterkte stad Deutinkem met een kerk die ten geschenke werd gegeven aan de toenmalige bisschop van Utrecht. Andere naamsvarianten die in de loop van de tijd gebruikt werden, waren Duttichem, Duichingen, Dotekom en Deutekom.
Rond 1100 begon Doetinchem te groeien, en werd een stadsmuur gebouwd tegen plunderaars die meerdere malen probeerden de stad leeg te roven. In 1236 kreeg Doetinchem stadsrechten van graaf Otto II van Gelre; ook werd in dat jaar de stadsmuur met een meter verhoogd. De tot dan gebruikte vier slagbomen werden vervangen door vier grote stadspoorten: de Hamburgerpoort, de Waterpoort, de Gruitpoort en de Hezenpoort. Later werden er grachten omheen gegraven, en er werden voorpoorten gemaakt. Doetinchem werd belangrijk als handelsplaats voor boeren die hun koopwaar op de markt van Doetinchem kwamen verkopen. Deze markt werd gehouden op het Simonsplein en tot aan de Tweede Wereldoorlog bleef deze bestaan. Een grote stadsbrand in 1527 vernietigde alle gegevens van Doetinchem. Over Doetinchem uit de Middeleeuwen is hierdoor niet veel meer bekend.
In 1672 is de stadsmuur grotendeels afgebroken. In de tweede helft van de 19e eeuw verdwenen de poorten en werd een groot deel van de stadswal weggehaald. Doetinchem had niet veel te lijden en het bleef dan ook rustig tot aan de Eerste Wereldoorlog, toen in Doetinchem een paar grenswachters de wacht hielden.
Ook de Tweede Wereldoorlog met de Hongerwinter leek Doetinchem goed door te komen. Er was gedurende de oorlogsjaren een kleine Duitse bezettingsmacht gelegerd. Op het eind van de oorlog werden enkele gevangenen geëxecuteerd als represaille voor een verzetsdaad, gepleegd bij het Veluwse plaatsje Putten toen een belangrijke Duitse officier werd doodgeschoten door het verzet. Ook werd het pand Bouchina gebruikt om negen Nederlandse Joden, die speciale bescherming genoten van de NSB, in te huisvesten. Eind april 1945 werd Doetinchem per abuis gebombardeerd door Britse vliegtuigen, die Doetinchem voor het Duitse Kleef aanzagen. Doetinchems stadshart werd zwaar beschadigd, maar niet vernietigd.
In de daarop volgende decennia groeide Doetinchem door en na een paar jaar werd zij zelfs groter dan de 'concurrenten' Doesburg, Winterswijk en Zutphen. Philips had enkele jaren een fabriek in de stad. Ook vandaag de dag (2004) is Doetinchem nog aan het uitbreiden. Er worden nieuwe wijken gebouwd, zoals Dichteren. Ook heeft Doetinchem zijn eigen Eerste divisieclub: De Graafschap.
 

Cultuur
Doetinchem heeft de culturele voorzieningen voor een stad van deze omvang. Een opsomming van de belangrijkste culturele instellingen:
Gruitpoort (centrum voor kunst, cultuur en kunstzinnige vorming)
Muziekschool
Openbaar Vervoer Museum (geopend per 25 mei 2006,) vaste collectie, wisselende exposities en veel materiaal over de Gelderse Tramwegen (GTW)
Openbare bibliotheek (een centrale vestiging en 2 wijkbibliotheken in De Huet en Gaanderen)
Schouwburg Amphion
Stadsmuseum (vaste collectie, wisselende exposities en een grote stadsmaquette van Doetinchem anno 1945)
Staringinstituut (centrum voor het streekeigene van de Achterhoek)
Volksuniversiteit


Manifestaties
Er zijn twee belangrijke culturele manifestaties die in Doetinchem worden gehouden.
Eenmaal per jaar is er een straattheaterfestival met de naam 'Buitengewoon'. Het biedt een scala aan kleine en grote straattheatergezelschappen die tijdens een aantal dagen optreden in de Doetinchemse binnenstad.
De andere manifestatie richt zich op meer traditionele cultuuruitingen namelijk de beeldende kunst. Huntenkunst wordt eenmaal per twee jaar gehouden in en rond de Houtkamphal. Huntenkunst heeft een ballotagecommissie die de kwaliteit van de inzendingen wil garanderen. Kunstenaars uit binnen- en buitenland (150) exposeren gedurende drie dagen hun kunstwerken.
 
Interactieve kunst de D-toren
Als eerste moderne Doetinchemse toren, in een rij van vijf, werd het kunstconcept D-toren op 1 september 2004 in gebruik gesteld. De D-toren maakt deel uit van een plan, om op drukke kruispunten in het centrum van de stad, vijf verschillende kunsttorens te bouwen. Tot nu toe is er 1 gebouwd. Dit kunstwerk is Doetinchems bekendste en meest controversiële beeld. Het is een groot, twaalf meter hoog interactief kunstwerk gemaakt van epoxy. De D-toren is ontworpen door de kunstenaar Q.S. Serafijn en architect Lars Spuybroek. De vorm van de D-toren doet wel wat denken aan een grote kies. Overdag is het kunstwerk witgrijs van kleur maar 's avonds wordt de toren door middel van LEDs verlicht. De D-toren kan in vier verschillende kleuren branden. Elke kleur correspondeert met de actuele gemoedsstemming, van vijftig Doetinchemse burgers, die via een website vragen beantwoorden over hun gemoedsstemming.
rood staat voor liefde;
blauw staat voor geluk;
geel staat voor angst;
groen staat voor haat.
 

Sportaccommodaties
De gemeente Doetinchem beschikt over 11 sportaccommodaties. In de stad Doetinchem bevindt zich Sportcentrum Rozengaarde dat o.a. beschikt over een 25 meter bad en een recreatiebad. Een bijzondere accommodatie is: De Vijverberg, het stadion van Vbv De Graafschap met bijna 11.000 zitplaatsen. Sportpark Zuid in de stad Doetinchem is een groot terrein met uitgebreide sportvoorzieningen en de thuisbasis van diverse sportverenigingen.
 

Sportverenigingen
In de gemeente Doetinchem zijn ongeveer 130 sportverenigingen actief. De gebruikelijke sporten zijn allemaal vertegenwoordigd. Enkele bijzondere verenigingen zijn de Stichting Triathlon Doetinchem, Onderwatersportvereniging Doetinchem,Rugbyclub the Wild Rovers en Fietscrossclub De IJsselcrossers Doetinchem e.o. Onder het hoofdstuk Sport vindt u meer informatie over verenigingen die op een hoog niveau spelen zoals Vbv De Graafschap en volleybalvereniging Orion.
 

Stroombroek
Stroombroek ligt weliswaar onder de rook van Doetinchem (ongeveer 5 kilometer ten zuiden), maar is gelegen in de gemeente Montferland (en in de voormalige gemeente Bergh). Stroombroek, in de volksmond ook wel het Braamtse Gat genoemd, is een voormalige zandwinningplaats ten behoeve van Rijksweg 18 gelegen bij het dorp Braamt. Het meer dat na de zandwinning ontstond, is populair in de regio, de Duitse grensstreek en ook veel mensen uit Doetinchem verblijven er in de zomer en lente. De ligging van het meer is bijzonder want het ligt aan de voet van de Montferlandse heuvels en heeft daarmee vooral gezien vanuit het noorden een haast on-Nederlandse aanblik. Aan de oostelijke kant van het meer ligt Palestra, een grootschalig bungalowpark in neogriekse stijl. Het park was in 2005 in het nieuws wegens een ontvoeringszaak. Aan de westzijde van het meer bevindt zich een waterskibaan die in 2006 is geopend.
 

Jachthaven De Ank
In het centrum van Doetinchem aan de Oude IJssel bevindt zich een jachthaven aan de zuidelijke oever. De rivier de Oude IJssel staat in verbinding met de rivier de IJssel en daarmee is het mogelijk vele andere watersportgebieden in Nederland per boot vanuit Doetinchem te bereiken.
[bewerk] Uitgaansleven
In de jaren '90 is het uitgaansleven van Doetinchem sterk ontwikkeld, en heeft thans een hoog niveau. Er zijn voor uitgaanders vele gezellige cafe's, dancings en eetgelegenheden te vinden, onder andere rondom de N.H. Catharinakerk op het centrale Simonsplein.
 

Historische gebouwen in Doetinchem
In Doetinchem zijn er slechts een paar historische gebouwen over. Uit de Middeleeuwen zijn er alleen nog kasteel de Slangenburg, de Onze Lieve Vrouwekerk, de St. Catharinakerk en het kasteeltje de Kelder, andere gebouwen zijn verwoest door de grote stadsbrand in 1527. De Kemnade wordt wel eens - o.a. door journalisten - bij Doetinchem gerekend maar ligt in Wijnbergen in de gemeente Montferland. Het misverstand komt misschien doordat er personen gewoond hebben die een rol hebben gespeeld in de geschiedenis van Doetinchem, zoals Carel Hendrik Verhuell met echtgenote Maria Johanna de Bruijn en de familie Misset (bekend als oprichters van de Graafschapbode).
Uit de 16e eeuw zijn nog twee gebouwen over: het huis met de mooie gevel aan de Hamburgerstraat, en het gebouw aan de Waterstraat waar heel toepasselijk een antiekzaak in is gevestigd. Uit de 17e eeuw zijn alle gebouwen vernietigd. Er zijn meerdere gebouwen uit de 18e eeuw, zoals het stadsmuseum. Tot slot staat er in Doetinchem ook nog altijd het pand Villa Bouchina, waar in de Tweede Wereldoorlog 9 joden de 'bescherming' genoten van de Duitse bezetter. Daarnaast is er de villa Ruimzicht uit de 18e eeuw.
In het stadscentrum zijn vrijwel geen gebouwen van voor de tweede wereldoorog te vinden. Het gehele centrum, op twee gevels na, is gebombardeerd. De Catharinakerk is na de oorlog herbouwd.


Winkelen in Doetinchem
Wereldberoemd is het warenhuis der warenhuizen: Tata Hulst!
Ook zit er een zeer goede snackbar aan de markt en voor verzekeringen moet u echt bij Heilbron zijn!
 

Natuur
In de gemeente Doetinchem liggen verschillende natuurgebieden. In het westen van de gemeente liggen de Kruisbergse bossen. In het oosten het bosgebied, met het gelijknamige kasteel de Slangenburg. Verder zijn er ook veel parken in de stad zelf, waar park Overstegen de grootste van is.
 

Geologie
Onder Doetinchem ligt oude zware rivierklei, dat er naartoe gevoerd is door de Oude IJssel. Ook is de grond vermengt met een beetje licht zwavel. Onder de laag rivierklei ligt waarschijnlijk zand.
 

Wateren
Ten zuiden van het centrum van Doetinchem stroomt een rivier: de Oude IJssel. Er zijn 6 bruggen over de rivier: 3 voor autoverkeer (De Energiebrug, de Europabrug en de Wijnbergsebrug), 1 voor treinen en 2 voor fietsers. Daarnaast zijn er 2 beken: de Slingebeek en de Rode- of Grotebeek.

 
Doetinchem is een echte sportstad. Met VBV De Graafschap heeft Doetinchem zijn eigen betaalde voetbalclub binnen de gemeentegrenzen. Het stadion De Vijverberg, dat gelegen is in het zuidoosten van de stad, vormt de thuisbasis van de Superboeren. Daarnaast kent Doetinchem nog vier andere voetbalverenigingen. Ook op het gebied van de zaalsporten heeft Doetinchem veel te bieden. De dames van volleybalvereniging Orion werden in de jaren tachtig nationaal kampioen en de heren spelen alweer enige jaren in de eredivisie. Verder komt handbalvereniging de Gazellen uit in de op een na hoogste landelijke klasse. Maar ook de zwemsport heeft in Doetinchem een lange geschiedenis. In 1937 en 1949 werden in voormalig zwembad Groenendaal de nationale zwemkampioenschappen gehouden. Het hoog aangeschreven waterpolotoernooi om de prestigieuze Horthy-bokaal vond in die jaren eveneens in Doetinchem plaats. Doch ook nu nog timmert de zwemsport aan de weg. Zwemvereniging NDD boekt zowel op nationale als Gelderse kampioenschappen de nodige successen. Daarnaast biedt Doetinchem met onder meer hockeyclub DHC, rugbyclub Wild Rovers, atletiekvereniging Argo, badmintonclub DBC, kortbalvereniging Olympus, gymnastiekvereniging Ypsilon en IJsvereniging Doetinchem '96 een breed scala aan sportieve activiteiten. In april/mei wordt er jaarlijks de avondvierdaagse georganiseerd. En dan is er de Achterhoekse Wandelvierdaagse die vanuit Doetinchem wordt gelopen.
[bewerk] Lokale media
 Zie Stadsomroepen van Doetinchem voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
Doetinchem heeft een eigen televisie- en radio-omroep, te ontvangen in de hele gemeente.
 

Prostitutie in Doetinchem
Doetinchem heeft een raamprostitutiegebied aan de Roerstraat. Sinds de sluiting van het Arnhemse Spijkerkwartier in januari 2006 is zowel het aanbod als de klandizie hier aanzienlijk gestegen.

Verkeer en Vervoer
Doetinchem is gelegen aan de A18. De drie afslagen zijn:
Doetinchem-west.
Doetinchem.
Doetinchem-oost.
Ook kent Doetinchem een parkeergarage voor betaald parkeren en een groot betaald parkeerveld, iets buiten het centrum gelegen: 'De Varkensweide'. Verder bezit het stadscentrum over diverse mogelijkheden voor betaald parkeren. Sinds 1 juli 2006 is het hele gebied rond het centrum betaald parkeren geworden.
Fiets
Met de fiets kan je in Doetinchem goed uit de voeten: er lopen verschillende fietspaden naar de stad toe. En ook in de stad zelf, is het zeer gemakkelijk om rond te fietsen. De oudste brug over de Oude IJssel is zelfs enkele tientallen jaren geleden gerestaureerd en er een speciale 'fietsbrug' van gemaakt.
Openbaar vervoer
De Geldersche Tramweg-Maatschappij (GTM), gevestigd te Doetinchem, werd opgericht op 2 maart 1881 en opende zijn eerste tramlijn Doetinchem – Dieren op 27 juni 1881. Deze lijn werd aan beide kanten verlengd, zodat in 1903 de lijn Velp – Dieren – Doetinchem – Terborg – Gendringen – Isselburg-Anholt bestond. Doetinchem was nu per stoomtram met de buitenwereld verbonden. Vlak buiten de oude stad, voor de afgebroken grutpoort werd een tramstation en onderhoudswerkplaats gebouwd. In 1907 werd de tramlijn Zutphen – Emmerik geopend. De laatste tram reed op 31 augustus 1957. Veel over de geschiedenis van het Gelders openbaar vervoer is te vinden in het Openbaar Vervoer Museum aan de Stationsstraat 50 in Doetinchem
Streekvervoer: Het streekvervoer wordt tegenwoordig verzorgd door het Achterhoekse bedrijf Syntus, en bestrijkt ook grote delen van de stad zelf.
Trein: Ook de treinen worden verzorgt door Syntus. Het station Doetinchem ligt ten zuiden van het Doetinchemse centrum. Verder bestaat er nog een tweede station, Station Doetinchem De Huet in de gelijknamige wijk De Huet. Tot in de jaren '80 bestond er (toen station De Huet nog niet bestond) een station aan de rand van de wijk De Hoop, in de richting van Wijnbergen, genaamd Station Doetinchem West. Dit station lag pal naast de spoorbrug over de Oude IJssel, en doet tegenwoordig dienst als kantoorpand.
 

Geboren in Doetinchem
Paul Bosvelt (26 maart 1970), Nederlands voetballer
Chris Bruil (20 december 1970), Nederlands badmintonner
Geert Dales (5 maart 1952), Nederlands politicus (VVD)
Glenn Loovens (22 september 1983), Nederlands voetballer
Jan Rietman (4 december 1952), Nederlands pianist en presentator
Desi Reijers (4 juni 1964), Nederlands zwemster
Thomas Rosenboom (8 januari 1956), Nederlands schrijver
Mieke Stemerdink Nederlands popzangeres
Pieter Frans Thomése (23 januari 1958), Nederlands schrijver
Carel Hendrik Verhuell (4 februari 1764 – 25 oktober 1845), Nederlands vlootvoogd en politicus

 

Veelgemaakte spellingsfouten: Doutinchem Doetingem  Doutingem Dotinchem

bron: wikipedia
Bron foto:
wikipedia

 


 

 



Bedrijfsreclame
hotel 
auto  
bouw
winkel  
drukkerij 
bloemen bezorgen  
rijschool  
makelaar  
flats   
hypotheek  
notaris  
woningen  
keuken  
hoveniers
reisburo   
catering   
restaurant   
gasfitter 
loodgieter   
schilder
stratemaker

bruidsboetiek  
bruidsmode

verhuizer
Provincie
Home

 

 

Provincie Gelderland 
Achterhoek

Betuwe
Veluwe

Aalten

Apeldoorn
Arnhem

Bennekom
Barneveld
Beuningen

Culemborg
Didam

Druten
Dieren
Doesburg
Doetinchem

Duiven
Eibergen
Ede

Eerbeek
Elst

Epe
Ermelo
Geldermalsen

Groesbeek
Harderwijk
Hattem

Heerde
Huissen
Lichtenvoorde
Lochem
Lunteren

Nijkerk
Nijmegen

Nunspeet
Oosterbeek
Ooij
Putten

Renkum

Terborg
Tiel
Ulft
Vaassen
Valburg
Velp

Wageningen
Westervoort
Winterswijk

Wijchen
Zaltbommel
Zevenaar
Zutphen