ROERMOND
Roermond (in het Roermonds: Remunj)
is een stad in de Nederlandse provincie Limburg. Zij is de stedelijke kern
van de gelijknamige gemeente Roermond en heeft op zichzelf circa 34.500
inwoners (bron: CBS). De stad ligt aan de samenvloeiing van de Roer in de
Maas en heeft een rijk verleden. Zij was in de late middeleeuwen een
hanzestad.
Roermond
Naam
Hoewel de naam doet vermoeden dat zij naar de monding van de Roer
verwijst, is dat niet zo. Het tweede woorddeel komt mogelijk van monte
("landschappelijke verhoging"). Daarmee wordt gedoeld op een verhoging
waarop een burcht gevestigd kon worden, een zogenaamde motte. Roermond
betekent dan eigenlijk "Roerburg". Anderen leiden het terug op het
Keltisch-Germaanse monde, wat "brug" betekende. De rivier de Roer is
genoemd naar Rura, een oude Keltisch-Germaanse godin die met water in
verband werd gebracht. De naam Roermond zou dan "brug van Rura" kunnen
betekenen. De betekenis "monding" moet echter worden uitgesloten. Aan de
monding van de Roer lag de plaats oorspronkelijk niet. Pas in 14e eeuw
werd de Maas kunstmatig ongeveer 7 km oostelijk naar de stad toe verlegd.
Geschiedenis
De Munsterkerk
Het nu Limburgse Roermond was aanvankelijk een Gelderse stad. Graaf Gerard
III stichtte er in 1224 een abdij. Aan deze Munsterabdij herinnert het
voornaamste monument van de stad: de romaanse Munsterkerk. Roermond kreeg
in 1231 stadsrechten van graaf Otto II. In 1441 werd de stad aan de Maas
lid van de Hanze en in 1472 kreeg ze het muntrecht. De hoofdstad van het
Gelderse Overkwartier kwam in 1543 met de rest van Gelre in handen van
keizer Karel V. In 1559 werd de stad een bisschopszetel. Vanaf 1579 kwam
ze als deel van de Zuidelijke Nederlanden onder Spaans bestuur te staan
(Spaans Gelre), met een onderbreking van 1632 tot 1637, waarin Roermond
Staats was. Ook van 1702 tot 1716 was dat het geval. De Spaanse
successieoorlog, die in deze periode werd uitgevochten, leidde ertoe dat
Roermond in 1716 deel ging uitmaken van Oostenrijks Gelre.
De Fransen verschenen in 1792 en opnieuw in 1794, waarna de stad tot 1814
Frans bleef. De laatste van de vele kloosters in de stad werden in deze
periode opgeheven. Pas sinds 1814 is Roermond een Limburgse stad,
inmiddels als deel van het Koninkrijk der Nederlanden. Van 1830 tot 1839
maakte Roermond nog een periode onder Belgisch gezag door.
Recente geschiedenis
Tegen het einde van de Tweede Wereldoorlog lag Roermond een tijd in de
frontlijn. De bevolking werd geevacueerd en de toren van de kathedraal
werd door de Duitse bezetter opgeblazen. Na de Tweede Wereldoorlog (die
voor Roermond op 1 maart 1945 eindigde) werd de gemeente uitgebreid met
het grondgebied van Maasniel en Herten. De opkomst van de textielindustrie
(onder andere Van de Kimmenade) maakte (tijdelijk) een einde aan de
werkloosheid die hier na de Tweede Wereldoorlog heerste. De inmiddels tot
een middelgrote stad uitgegroeide plaats kreeg in 1993 en 1995 te maken
met overstromingen, waarbij delen van de bevolking werden geëvacueerd.
Roermond is (sinds 1559 en met een onderbreking van 1801-1840) de zetel
van het gelijknamige bisdom. De huidige bisschop is mgr. F.J.M. Wiertz
(sinds 1993). Zijn voorganger mgr. Joannes Mathijs Gijsen kreeg landelijke
bekendheid vanwege zijn orthodoxe standpunten.
Ontwikkeling inwoneraantal (1998-2006)
Sinds de afgelopen jaren heeft de gemeente Roermond te maken met een
groei in het inwoneraantal. Alleen in 2004 was er een afname.
Schrijftafel
Roermond is een belangrijke handels- en industriestad en heeft een
regionale verzorgingsfunctie. Het was ook lange tijd een garnizoenstad. De
stad herbergt een van de 19 arrondissementsrechtbanken in Nederland en
bedient daarmee Noord- en Midden-Limburg. Qua sfeer en historische allure
komt deze oude hanze-en bisschopsstad, afgaande op het oordeel van
weekblad Elsevier, in Limburg op de tweede plaats na Maastricht. Op de
gecombineerde punten van werken, wonen, winkelen en cultuur komen deze
beide Limburgse steden in de landelijke top-tien, zo oordeelt dat
opinieblad (9/11/06).
Roermond bezit vanouds een zekere standing. Dit hangt samen met de
omstandigheid, dat de stad tot voor kort een regionaal bestuurscentrum
was, de schrijftafel van Noord- en Midden-Limburg. Roermond was de
hoofdstad van het Overkwartier van Gelder. Ook in de achttiende en
negentiende eeuw gold deze stad als relatief belangrijk. Koning Willem I
maakte haar na de Franse tijd de hoofdstad van een groot arrondissement,
op gelijk niveau als Hasselt en Maastricht. Roermond was tot in het begin
van de twintigste eeuw de tweede stad van Nederlands Limburg.
Bezienswaardigheden
De stad heeft een beschermd stadsgezicht. Het historisch centrum bezit
vele monumenten, zoals:
De kathedraal van Sint Christoffel. In 1410 werd begonnen met de bouw van
deze kerk. De kerk is met haar driebeukige hallenvorm gebouwd in de stijl
van de Gelderse gotiek.
Munsterkerk, een kruisbasiliek, gebouwd in de 13de eeuw en gerestaureerd
door de beroemde architect Pierre Cuypers in de jaren 1864-1891. De kerk
is gebouwd in de romaanse bouwstijl.
De Rattentoren uit de 14de eeuw, een overblijfsel van de vroegere
stadsversterking die in de 18de eeuw werd gesloopt.
Hervormde kerk (1400) met vergrotingen uit de 15de eeuw en 16de eeuw.
De aardbeving in Roermond
In de vroege ochtend van 13 april 1992 werden om 03:20 uur veel
Nederlanders opgeschrikt door een krachtige aardbeving. Het epicentrum lag
enige kilometers ten zuidoosten van Roermond. De aardbeving had een
sterkte van 5,8 op de Schaal van Richter. De aardbeving werd gevoeld tot
in Tsjechië, Zwitserland, Frankrijk en Engeland en is voor zover bekend de
sterkste die ooit in Nederland is waargenomen. In het gebied tussen
Roermond, Maaseik en Heinsberg is aanzienlijke schade aangericht met een
intensiteit van ruim VII op de 12-delige Schaal van Mercalli.
In het landschap traden landafschuivingen, oeververzakkingen en
zandfonteinen op. Dergelijke verschijnselen ontstaan door het trillen van
de met water verzadigde bodem. De schade bleef beperkt omdat de aardbeving
ongeveer op een diepte van 17 kilometer optrad.
De totale schade wordt geschat op 275 miljoen gulden waarvan 170 miljoen
in Nederland.
Toerisme
Roermond is een toeristische stad en dankt dat met name aan de
Maasplassen. Deze plassen, die ontstaan zijn door het baggeren van grind,
worden vooral in de zomer gebruikt door veel recreanten. Surfers, zeilers
en zwemmers zijn in die tijd veel in en op de plassen te vinden. Boten
kunnen aanmeren bij één van de vele jachtavens die Roermond rijk is,
waaronder Het Steel, Hatenboer, Nautilus en Marina Oolderhuuske. Bij
laatsgenoemde jachthaven is een klein opgezet vakantiepark aanwezig
bestaande uit een camping en een aantal vakantiehuisjes, ongeveer de helft
hiervan bestaat uit drijvende woningen. Ook liggen er tennisbanen, is er
een restaurant en een kleine speeltuin en liggen er kleine strandjes. Het
vakantiepark is omringd door de Maasplassen en is slechts via een
toegangsroute bereikbaar. ’s Zomers vaart er een klein fiets- en voetveer
tussen Marina Oolderhuuske en Ool.
Winkelen
Roermond staat bekend als winkelstad en wordt dan ook wekelijks door
velen bezocht. Vooral Duitse kooptoeristen komen in het weekend massaal
naar deze stad om hun aankopen te doen. Op woensdag en zaterdag is er op
de Markt in Roermond een voedsel- en warenmarkt.
Het in 2001 geopende Designer Outlet Centre van McArthurGlen trekt
jaarlijks ca. 2,4 miljoen bezoekers, waarvan het merendeel Duits is. In
dit winkelcentrum, dat ruim 100 winkels telt, zijn merkartikelen
verkrijgbaar met kortingen tussen de 30-70%. Het Designer Outlet Centre is
met het oude stadscentrum van Roermond verbonden door een tunnel onder de
N280. Uit onderzoek blijkt dat 40% van alle bezoekers van het Designer
Outlet Centre ook het centrum van Roermond bezoekt.
Museum
Pierre Cuypers
Stedelijk Museum Roermond. Hier zijn wisselende tentoonstellingen te zien.
Er ook is veel te vinden over de geschiedenis van Roermond en daarnaast in
het bijzonder over de architect Pierre Cuypers. Dit gebouw was
oorspronkelijk Cuypers' woonhuis, dat hij in 1853 bouwde bij het Atelier
Cuypers-Stoltzenberg, waar kerkelijke kunst en meubelstukken werden
vervaardigd.
Kunst en muziek
Centrum voor de Kunsten (CK). Hier kunnen o.a. muziek- en danslessen
gevolgd worden.
Poppodium De Azijnfabriek. Dit is een kleine zaal waar muziekgroepen
optreden. De Azijnfabriek richt zich vooral op jongeren tussen de 14 en 30
jaar.
Theaters
TheaterHotel De Oranjerie. Het hotel is in bezit van Van der Valk. Bij
het hotel zitten een theater, een café, een restaurant en diverse
vergaderzalen.
CK Theater. Dit theater zit bij het Centrum voor de Kunsten. Het theater
is vergeleken met het TheaterHotel een stuk kleiner en daarom zeer
geschikt voor beginnende artiesten.
Bioscoop
Royal / Royaline. Deze bioscoop heeft twee zalen en is gelegen nabij
het station.
Momenteel wordt er nabij het Designer Outlet Centre een tweede bioscoop
gebouwd. Deze bioscoop zal 7 zalen hebben en opent naar verwachting in
2008.
Verkeer en vervoer
Roermond heeft een NS-station, gelegen in het centrum. Dit station
heeft drie sporen waar ieder uur zowel intercity's als stop- en
sneltreinen stoppen richting Maastricht, Eindhoven en Nijmegen.
Roermond heeft diverse buslijnen, waar zowel stadsbussen als streekbussen
rijden. De stadsbussen rijden via vaststaande routes door Roermond en
komen (bijna) allemaal weer terug bij het NS-station, van waaruit ze
iedere dag vertrekken. De streekbussen rijden naar omliggende plaatsen in
de regio, waaronder Weert, Venlo en Echt. Tot december 2006 worden de
lijnen verzorgd door Hermes. Daarna zal Veolia deze taak overnemen.
Auto
Roermond ligt aan verschillende provinciale wegen:
N280. Deze weg verbindt Roermond met Weert en zal in 2008 in oostelijke
richting verlengd zijn met enkele kilometers tot aan de grens bij
Duitsland.
N271. Deze noord-zuidverbinding loopt door Roermond en verbindt de stad
met Venlo in het noorden en Echt in het zuiden.
N68. Deze weg loopt tot aan de Duitse grens en wordt omgebouwd tot een
autoweg met 2 rijstroken in beide richtingen. De naam zal dan veranderen
in N280.
N293. Deze weg liep voorheen vanaf de Heinsbergerweg in Roermond naar
Heinsberg. Met de aanleg van de A73 is ook deze weg uitgebreid. Vanaf 2008
zal de N293 met circa vijf kilometer zijn verlengd tot aan de
Koninginnelaan, waar de weg ook aansluit op de A73.
Vanaf 2008 ligt Roermond aan een autosnelweg:
A73 (in aanleg). In 2008 is het zuidelijke deel van de A73 gereed,
waardoor Roermond een snelle verbinding krijgt met het noorden (Venlo,
Nijmegen) en het zuiden (Maastricht, via de A2).
Wijkindeling
Roermond is in onderstaande wijken (vetgedrukt) en buurten verdeeld:
Centrum
Binnenstad
Roer-Roer-Zuid
Roerzicht-Voorstad
Maas/Maashaven
Maasniel
Kern Maasniel
Leeuwen
Tegelarijeveld-Broekhin
De Wijher
Herten
Herten
Ool
Merum
Aan de Rijksweg
Asenray
Asenray + buitengebeid
Moethagen-Hertenpael
Roermond-Oost
Roermondse Veld
Vrijveld
Roermond-Zuid
Kapel-Muggenbroek
De Kemp
Kitskensberg
Donderberg Roosendael
Kastelenbuurt
Vliegeniersbuurt
Componistenbuurt
Donderberg Hoogvonderen
Hoogvonderen
Planetenbuurt
Geboren in Roermond
Een zeer opmerkelijk feit is, dat Roermond in de vorige eeuw drie
minister-presidenten van Nederland heeft geleverd. Dat ze alle drie
katholiek waren zal minder verwondering wekken.
Charles Ruijs de Beerenbrouck, premier van Nederland (1918-1925 en
1929-1933)
Pierre Cuypers (16 mei 1827 - 3 maart 1921), architect
Josephus Drehmanns (16 april 1843 - 5 augustus 1913), bisschop van
Roermond (1900-1913)
Charles Ruijs de Beerenbrouck (1 december 1873 - 17 april 1936), premier
van Nederland (1918-1925 en 1929-1933)
Louis Joseph Maria Beel (12 april 1902 - 11 februari 1977), premier van
Nederland (1946-1948 en 1958-1959)
Edmond Beel (30 september 1910 - 16 juni 1996), hulpbisschop van Roermond
(1965-1972)
Jo Cals (18 juli 1918 - 30 december 1971), premier van Nederland
(1965-1966)
Frans Lommen (2 augustus 1921 - ?), kunstschilder en keramist
Harry G.M. Prick (13 september 1925 - 14 september 2006),
literatuurhistoricus en Van Deyssel-biograaf
Jos van Rey (15 April 1945), langdurig lid van de Tweede Kamer (1982-1989
en 1991-1998)
Richard Leonard Arnold Schoemaker (5 oktober 1886 - 3 mei 1942,
Sachsenhausen), hoogleraar te Delft, verzetsstrijder
Rogier Wassen (9 augustus 1976), tennisser
Tof Thissen (19 mei 1957), politicus, lid van de Eerste Kamer, voorzitter
DIVOSA
Veelgemaakte spellingsfouten: Roemond Reormond
Roermont Roermod Roemont
bron: wikipedia
Bron foto: wikipedia
|