|
|
PEKELA
Pekela (Gronings: De Pekel)
(inwoners per 1 juli 2006: 13.277, bron: CBS) is een gemeente in
Noord-Nederland, in de provincie Groningen. De gemeente beslaat een
oppervlakte van 50,22 km². Pekela is ontstaan door de samenvoeging van
Oude Pekela en Nieuwe Pekela per 1 januari 1990.

vlag Pekela
Geschiedenis
Pekela is een typische veenkoloniale gemeente. De geschiedenis van de
gemeente geeft dan ook een mooi voorbeeld van de verschillende
ontwikkelingsfasen van de doorsnee veenkolonie. Maar er is ook een
geschiedenis die teruggaat naar voor de periode dat het veen zich heeft
gevormd. Bij het Hoetmansmeer zijn bij opgravingen vondsten gedaan die er
op wijzen dat in de streek rond de Pekel A al zo'n 7000 jaar geleden
sprake was van menselijke bewoning.
De moderne geschiedenis begint in 1599 als enige Hollandse en Friese
kooplieden de Pekelder Compagnie oprichten en enige veengronden langs de
Pekel A (wat letterlijk 'zout water' betekent) in het Bourtangermoeras
aankopen om deze te ontginnen voor de turfwinning. In de jaren daarna
koopt de stad Groningen vrijwel alle gronden op en neemt de turfwinning
ter hand.
De ontginning gaat van beneden naar boven, oftewel, deze begint aan de
benedenloop van de Pekel A en gaat dan naar het zuiden. Hoe zuidelijker
men komt hoe meer de Pekel A gekanaliseerd wordt. Uiteindelijk wordt dit
het Pekelder Hoofddiep.
De stad Groningen bepaald dat de streek niet alleen voor turfwinning mag
dienen. De verveners zijn verplicht na het afgraven de gronden in te
richten voor de landbouw. De stad stelt daarbij de stadsdrek als meststof
beschikbaar. De gronden blijven in handen van de stad en worden uitgegeven
in een aangepaste vorm van het beklemrecht. De huurders worden daarom
stadsmeijers genoemd.
Het vervoer geschiedt grotendeels over het water. Dat stimuleert zowel de
scheepsbouw, als de scheepsvaart. Pekela ontwikkelt zich met Veendam tot
het centrum van de Veenkoloniale vaart.
In de landbouw zijn in eerste instantie rogge en haver de hoofdgewassen,
maar de grond blijkt toch te arm. Vanaf 1870 wordt massaal overgeschakeld
op de fabrieksaardappel. Dat stimuleert het ontstaan van verwerkende
industrie. Daarbij ontstaat in Oude Pekela, dat dichter bij de graanschuur
van het Oldambt ligt de kenmerkende strokartonindustrie.
Vanaf de zestiger jaren van de vorige eeuw begint de neergang. De landbouw
stoot steeds meer personeel uit, de industrie wordt steeds verder
gemechaniseerd. Bij de daardoor noodzakelijke reorganisaties komt het in
Pekela meermalen tot felle stakingsacties waarbij de in Oude Pekela
geboren voorman van de vroegere CPN Fré Meis een grote rol speelt. Hij kan
de teloorgang van de industrie echter niet tegenhouden.
Indeling
De gemeente Pekela bestaat uit de volgende plaatsen: Alteveer
gedeeltelijk, Boven Pekela, Bronsveen, Hoetmansmeer, Nieuwe Pekela, Oude
Pekela.
Veelgemaakte spelfout: Peekela
bron: wikipedia
Bron foto: wikipedia |
Bedrijfsreclame
hotel
auto
bouw
winkel
drukkerij
bloemen bezorgen
rijschool
makelaar
flats
hypotheek
notaris
woningen
keuken
hoveniers
reisburo
catering
restaurant
gasfitter
loodgieter
schilder
stratemaker
bruidsboetiek
bruidsmode
verhuizer
Provincie
Groningen
Appingendam
Delfzijl
Groningen
Haren
Hoogezand
Leek
Pekela
Sappemeer
Stadskanaal
Rottum
Ter Apel
Veendam
Winschoten
|